województwo wileńskie

Przynależność administracyjna

Stare mapy województwa wileńskiego

Herb województwa wilenskiego Województwo wileńskie II Rzeczypospolitej istniało w latach 1926–1939 ze stolicą w Wilnie. Od zachodu graniczyło z terytorium Litwy, od północy z Łotwa i od wschodu z ZSRR. Od południa graniczyło z województwem nowogródzkim i w niewielkim fragmencie poludniowo-zachodnim z województwem białostockim. Województwo wileńskie miało 14 miast, 103 gminy wiejskie i dzieliło się na 8 powiatów: brasławski, dziśnieński, mołodeczański, oszmiański, postawski, święciański, wilejski, wileńsko-trocki. W 1939 r. województwo podzielono między ZSRR a Republikę Litewską.

Mapa województwa wilenskiego

Województwo wilenskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

Historia województwa wileńskiego

12 października 1920 roku zostało ogłoszone przez Polaków powstanie tzw. Litwy Środkowej ze stolicą w Wilnie w celu oderwania od Litwy terenów przekazanych jej 27 sierpnia 1920 roku przez bolszewików. 18 kwietnia 1922 roku Litwa Środkowa została przyłączona do Polski jako Ziemia Wileńska.

Ziemia Wileńska składała się z miasta Wilna oraz powiatów wileńskiego, oszmiańskiego, święciańskiego, trockiego i brasławskiego. Równocześnie do Ziemi Wileńskiej przyłączono powiaty dziśnieński, duniłowiczowski i wilejski z sąsiedniego województwo nowogródzkiego. Pomiędzy 1923 a 1924 rokiem powiaty wileński i trocki zostały połączone w powiat wileńsko-trocki. 1 stycznia 1926 roku powiat duniłowicki przekształcono w powiat postawski. Ziemia Wileńska była ostatnim obszarem II RP który otrzymał status województwa. Doszło do tego dopiero 20 stycznia 1926 roku, kiedy przekształcono ją w województwo wileńskie.

Ludność

Ziemia wileńska charakteryzowała się niskim rozwojem ekonomicznym, małą gęstością zaludnienia, dużym stopniem zniszczeń powojennych, nieurodzajnymi glebami i słabo rozwiniętą siecią komunikacyjna. Bardzo słabo był również rozwinięty przemysł koncentrujący się wokół głównego bogactwa, jakim było drewno. Były to ziemie zniszczone długim okresem zaboru rosyjskiego, I wojna światowa oraz wojna polsko-bolszewicka w 1920 r.

W 1921 r. województwo wileńskie liczyło l 005 565 osób, co dawało gęstość zaludnienia wynoszącą 34,5 mieszkańców na l km2. Zamieszkane było w większości przez Polaków (59,7%) i Białorusinów (22,7%) z niewielką domieszką Żydów, Litwinów, Rosjan i Karaimów. Co do stosunków wyznaniowych 62,5% było wyznania rzymskokatolickiego, 25,4% prawosławnego, 8,7% mojżeszowego, 3,4% przypada na inne wyznania.

Większość ziemi znajdowała się w rękach Polaków, choć trudno tu jednoznacznie stwierdzić czy byli to w przewadze Polacy etniczni, czy też Litwini związani z polską kulturą. Zasadnicza bowiem część właścicieli ziemskich na Wileńszyźnie wywodziła swoje korzenie z kniaziów bądź szlachty litewskiej i litewsko-ruskiej. Należeli do nich Czetwertyńscy, Druccy, Giedroyciowie, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Świrscy, Mirscy, Radziwiłłowie, Sapiehowie, Sołtanowie, Tyszkiewiczowie, Domeykowie, Jundziłłowie, Mineykowie, Montwiłlowie, Olechnowiczowie czy Tołłoczkowie. Do rodzin pochodzenia niemieckiego zaliczali się natomiast: Broel-Platerowie, Plater-Zyberkowie, Manteufflowie, Puttkamerowie, Romerowie czy Tyzenhauzowie. Korzenie włoskie posiadał ród Scipio del Campo, Munauzzich, Badenich, a tatarskie Oleszkiewiczów, Kryczyńskich, Półtorzyckich, Jakubowskich.

Wedlug
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej.
Województwo Wileńskie na obszarze Republiki Białorusi
DiG, Warszawa, 2007

Wiadomości:

Здравствуйте! Ищу информацию о фамилии Сальманович.

Мой дедушка Сальманович Збигнев Францевич родился в Кузьмичах в 1932 году.
Его отец (мой прадед) был Франц (Франек) Иванович Сальманович 1898-1979.
У Франца Ивановича Сальмановича были сестры: Мария (Маня), Юзефа, Фелиция.
И братья: Виктор и Болеслав.
Знаю, что мои родственники по линии Сальманович Марии Ивановны живут в Литве.
Мне было бы интересно познакомиться и больше узнать об истории семьи.
Сейчас занимаюсь историей семьи и хочу составить нашу родословную.
Буду благодарна за любую информацию.
Мой электронный адрес для связи:
anastasia.salmanovich@gmail.com... > > >
Dzien dobry. Ja jestem z Slobody... > > >
Moi dziadkowie to Paweł i Stefania,mój ojciec Bronisław miał rodzeństwo;Mikołaj,Olga,Florian i pochodził z tej wioski-szukam kontaktu.... > > >
Здравствуйте! Разыскиваю родственников моего прадеда Силиверста (Сильвестра) Лавриновича. Проживал в колонии Маширки либо в деревне Воронки Прозорокской волости Дисненского уезда Виленской губернии. В 1901 г. его сыновья Игнат и Петр с семьями переселились в Тобольскую губернию. ... > > >
Moi dziadek Zbignew Francewicz Salmanowicz
urodził się w 1932 w Gmina Kuzmichi wiejska Kurenec z okręgu Vileika w prowincji wileńskiej - teraz to jest Naroch.
Moi dziadek mial brata Yas Francewicz Salmanowicz 1925 roku ktorego niemcy zostali wyprowadzeni do Polski.

Jego oicec byl Franek (Franciszek) Iwanowicz Salmanowicz 1898-1979.
Franek (Franciszek) Iwanowicz Salmanowicz miał bratow i siostr: Boleslaw, Felicia, Juzefa, Wiktor i Maria.

Może jesteśmy krewnymi? Chciałbym wiedzieć o moich krewnych.
Przepraszam, mój polski jest na poziomie podstawowym. Moi kontakt: anastasia.salmanovich@gmail.com... > > >
Добрый день. Моя бабушка Глебец Вера Прокофьевна родилась 02 мая 1921 года в д.Лобачовка Молодечненского района. Крестили ее в д.Лебедево. Есть ли какие подтверждающие документы данного факта, сохранились ли сведения о ее крещении? Спасибо.... > > >
Здравствуйте! Хотелось бы узнать о семье "Гвоздевский Иван Демьянович и Гвоздевская Лидия Григорьевна", жили в деревне Бирвито (1930-е--1940-е годы), 2 июля 1942 г. были расстреляны за связь с подпольщиками деревни Василины. Сейчас в д.Боровые Браславского района проживает их дочь Драбович Мария Ивановна, она очень хочет знать подробности. Вялікі вам дзякуй!... > > >
шукаю продкаў....хіба што Сяргеева Антаніна... > > >
Czy właścicielem młyna był mój dziadek Józef Kosiński lub jego ojciec Zabłocki... > > >
в этом фольварке сейчас никого нет, но наша семья хочет вдохновить в него новую жизнь. практически ничего не известно об этом поселении. ищу любые знания!... > > >

Zdjęcia

Naroty, wieś

Naroty, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Дмитрий Тихий

Gajówka, zaścianek

Gajówka, zaścianek Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Andrew Romanienko

Dzisna, miasto

Dzisna, miasto Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Mikołaj Hołubicki

Burniszki, zaścianek

Burniszki, zaścianek Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Alexander

Repiechy, wieś

Repiechy, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Tumiłowicze, wieś

Tumiłowicze, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Stare Haby, wieś

Stare Haby, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Słoboda Żośniańska, wieś

Słoboda Żośniańska, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Świr, miasteczko

Świr, miasteczko Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Nazwiska dodane przez użytkowników

Шинкевич Dubówka, wieś (powiat dziśnieński)
Шидловская Krzywsk, wieś (powiat oszmiański)
Левицкий Kiejże, wieś (powiat brasławski)
Xxxxxxxx Karasino, wieś (powiat brasławski)
Xxxxxxxx Budynie, wieś (powiat brasławski)
Xxxxxxxx Zatoki, kolonia (powiat święciański)
Демьянчик dodał(a) Узких Светлана Chociłowce, kolonia (powiat dziśnieński)
Pyko dodał(a) Козловская Borodzienicze, wieś (powiat brasławski)
Kazloyskaya Siemieniszki, wieś (powiat brasławski)
Kazloyskaya Ambrosionki, wieś (powiat brasławski)
Kazloyskaya Borodzienicze, wieś (powiat brasławski)
Дайлидёнок, Долидёнок, Делилёнок dodał(a) Узких Свiтлана Chociłowce, kolonia (powiat dziśnieński)
Павлович dodał(a) Ольга Козик Rekuciowszczyzna, wieś (powiat mołodeczański)
Легович dodał(a) Ольга Козик Kraśne n. Uszą, miasteczko (powiat mołodeczański)