województwo wileńskie

Przynależność administracyjna

Stare mapy województwa wileńskiego

Herb województwa wilenskiego Województwo wileńskie II Rzeczypospolitej istniało w latach 1926–1939 ze stolicą w Wilnie. Od zachodu graniczyło z terytorium Litwy, od północy z Łotwa i od wschodu z ZSRR. Od południa graniczyło z województwem nowogródzkim i w niewielkim fragmencie poludniowo-zachodnim z województwem białostockim. Województwo wileńskie miało 14 miast, 103 gminy wiejskie i dzieliło się na 8 powiatów: brasławski, dziśnieński, mołodeczański, oszmiański, postawski, święciański, wilejski, wileńsko-trocki. W 1939 r. województwo podzielono między ZSRR a Republikę Litewską.

Mapa województwa wilenskiego

Województwo wilenskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

Historia województwa wileńskiego

12 października 1920 roku zostało ogłoszone przez Polaków powstanie tzw. Litwy Środkowej ze stolicą w Wilnie w celu oderwania od Litwy terenów przekazanych jej 27 sierpnia 1920 roku przez bolszewików. 18 kwietnia 1922 roku Litwa Środkowa została przyłączona do Polski jako Ziemia Wileńska.

Ziemia Wileńska składała się z miasta Wilna oraz powiatów wileńskiego, oszmiańskiego, święciańskiego, trockiego i brasławskiego. Równocześnie do Ziemi Wileńskiej przyłączono powiaty dziśnieński, duniłowiczowski i wilejski z sąsiedniego województwo nowogródzkiego. Pomiędzy 1923 a 1924 rokiem powiaty wileński i trocki zostały połączone w powiat wileńsko-trocki. 1 stycznia 1926 roku powiat duniłowicki przekształcono w powiat postawski. Ziemia Wileńska była ostatnim obszarem II RP który otrzymał status województwa. Doszło do tego dopiero 20 stycznia 1926 roku, kiedy przekształcono ją w województwo wileńskie.

Ludność

Ziemia wileńska charakteryzowała się niskim rozwojem ekonomicznym, małą gęstością zaludnienia, dużym stopniem zniszczeń powojennych, nieurodzajnymi glebami i słabo rozwiniętą siecią komunikacyjna. Bardzo słabo był również rozwinięty przemysł koncentrujący się wokół głównego bogactwa, jakim było drewno. Były to ziemie zniszczone długim okresem zaboru rosyjskiego, I wojna światowa oraz wojna polsko-bolszewicka w 1920 r.

W 1921 r. województwo wileńskie liczyło l 005 565 osób, co dawało gęstość zaludnienia wynoszącą 34,5 mieszkańców na l km2. Zamieszkane było w większości przez Polaków (59,7%) i Białorusinów (22,7%) z niewielką domieszką Żydów, Litwinów, Rosjan i Karaimów. Co do stosunków wyznaniowych 62,5% było wyznania rzymskokatolickiego, 25,4% prawosławnego, 8,7% mojżeszowego, 3,4% przypada na inne wyznania.

Większość ziemi znajdowała się w rękach Polaków, choć trudno tu jednoznacznie stwierdzić czy byli to w przewadze Polacy etniczni, czy też Litwini związani z polską kulturą. Zasadnicza bowiem część właścicieli ziemskich na Wileńszyźnie wywodziła swoje korzenie z kniaziów bądź szlachty litewskiej i litewsko-ruskiej. Należeli do nich Czetwertyńscy, Druccy, Giedroyciowie, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Świrscy, Mirscy, Radziwiłłowie, Sapiehowie, Sołtanowie, Tyszkiewiczowie, Domeykowie, Jundziłłowie, Mineykowie, Montwiłlowie, Olechnowiczowie czy Tołłoczkowie. Do rodzin pochodzenia niemieckiego zaliczali się natomiast: Broel-Platerowie, Plater-Zyberkowie, Manteufflowie, Puttkamerowie, Romerowie czy Tyzenhauzowie. Korzenie włoskie posiadał ród Scipio del Campo, Munauzzich, Badenich, a tatarskie Oleszkiewiczów, Kryczyńskich, Półtorzyckich, Jakubowskich.

Wedlug
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej.
Województwo Wileńskie na obszarze Republiki Białorusi
DiG, Warszawa, 2007

Wiadomości:

Szukam historie rodziny Michno Leona

... > > >
Во время Великой Отечественной войны мой дедушка Холодок Федор Кузьмич 1910 года рождения воевал за освобождение Польши. Погиб и похоронен д.Фельварк Михайлово.Юго-Восточный округ.Варшавское воеводство.Это я знаю ЦАМО.Пожалуйста помогите найти точное захоронение . Может он был перезахоронен.Очень Вас прошу помогите .... > > >
Добрый день!
Разыскиваю информацию о родне из Докшиц.

Прадед - Васько Иосиф Никифорович ( род. 1899-1900 - убит 1943)
Прабабка - Васько (Кваченок) Анна Васильевна ( род. 1894-1896 - ум. 1983)
Бабушка - Васько Татьяна Иосифовна ( род. 30.03.1929 ) На улице ЛенинскойПилсудского ( живет в Минске )
Двоюродный дед Васько Владимир Иосифович род 20.III.1926 Убит 1943
... > > >
Добрый день.Как продвигаются поиски родных Крупских из деревни Сморково?.Может мы имеем одних родственники Крупских.По моим данным мои предки тоже проживали в этой деревне.Может и имена одинаковые найдём?... > > >
Czy ktoś znał mojego ojca Mariana Lisowskiego... > > >
Poszukuje informacji o losie wlasciciela majątku Wołkołata Bronisławie Wasilewskim ur. 1867 zaginionym 1939/1940. Ostatni raz widziano go w Postawach gdzie podobno zostal zastrzelony przez sowietow. Prosze o kontakt kazdego kto jest w stanie potwierdzic ta informacje lub posiada inna wiedze o losach mojego przodka.
szewczyk.aleksandra@gmail.com

I'm looking for information about the fate of Bronislaw Wasilewski, owner of the estate in Wolkolata, born in 1867, missing in 1939/1940. He was last seen in Postawy where he was most likely killed by soviets. If you have any informations that can confirm that fact or any other news about fate of my ancestor please contact me.
szewczyk.aleksandra@gmail.com... > > >
Poszukuje informacji o losie wlasciciela majątku Wołkołata Bronisławie Wasilewskim ur. 1867 zaginionym 1939/1940. Ostatni raz widziano go w Postawach gdzie podobno zostal zastrzelony przez sowietow. Prosze o kontakt kazdego kto jest w stanie potwierdzic ta informacje lub posiada inna wiedze o losach mojego przodka.
szewczyk.aleksandra@gmail.com

I'm looking for information about the fate of Bronislaw Wasilewski, owner of the estate in Wolkolata, born in 1867, missing in 1939/1940. He was last seen in Postawy where he was most likely killed by soviets. If you have any informations that can confirm that fact or any other news about fate of my ancestor please contact me.
szewczyk.aleksandra@gmail.com... > > >
Poszukuje informacji o losie wlasciciela majątku Wołkołata Bronisławie Wasilewskim ur. 1867 zaginionym 1939/1940. Ostatni raz widziano go w Postawach gdzie podobno zostal zastrzelony przez sowietow. Prosze o kontakt kazdego kto jest w stanie potwierdzic ta informacje lub posiada inna wiedze o losach mojego przodka.
szewczyk.aleksandra@gmail.com

I'm looking for information about the fate of Bronislaw Wasilewski, owner of the estate in Wolkolata, born in 1867, missing in 1939/1940. He was last seen in Postawy where he was most likely killed by soviets. If you have any informations that can confirm that fact or any other news about fate of my ancestor please contact me.
szewczyk.aleksandra@gmail.com... > > >
Poszukuje wiadomosci o właścicielu majątku Wołkołata Bronisławie Wasilewskim ur.1867, zaginionym 1939/1940... > > >
prosze o kontakt... > > >

Zdjęcia

Świr, miasteczko

Świr, miasteczko Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Komarowszczyzna, majątek

Komarowszczyzna, majątek Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Komaje, miasteczko

Komaje, miasteczko Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Skrobotuny, folwark

Skrobotuny, folwark Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Елена Скребатун

Wilno, miasto

Wilno, miasto Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Troki, gmina miejska

Troki, gmina miejska Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Kobylanka, zaścianek

Kobylanka, zaścianek Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Mikhail Sudnikovich

Leonpol, miasteczko

Leonpol, miasteczko Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Słoboda, kolonia

Słoboda, kolonia Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Иван Бай

Nazwiska dodane przez użytkowników

Павлович dodał(a) Ольга Козик Rekuciowszczyzna, wieś (powiat mołodeczański)
Легович dodał(a) Ольга Козик Kraśne n. Uszą, miasteczko (powiat mołodeczański)
Легович dodał(a) Ольга Козик Ułanowszczyzna, wieś (powiat mołodeczański)
Есманович dodał(a) Вольга Козiк Kraśne n. Uszą, miasteczko (powiat mołodeczański)
Есманович dodał(a) Вольга Козiк Rekuciowszczyzna, wieś (powiat mołodeczański)
Mikolaj Kosciuk Kościuki, wieś (powiat dziśnieński)
Жаховец Bakszty, wieś (powiat mołodeczański)