województwo wileńskie

Przynależność administracyjna

Stare mapy województwa wileńskiego

Herb województwa wilenskiego Województwo wileńskie II Rzeczypospolitej istniało w latach 1926–1939 ze stolicą w Wilnie. Od zachodu graniczyło z terytorium Litwy, od północy z Łotwa i od wschodu z ZSRR. Od południa graniczyło z województwem nowogródzkim i w niewielkim fragmencie poludniowo-zachodnim z województwem białostockim. Województwo wileńskie miało 14 miast, 103 gminy wiejskie i dzieliło się na 8 powiatów: brasławski, dziśnieński, mołodeczański, oszmiański, postawski, święciański, wilejski, wileńsko-trocki. W 1939 r. województwo podzielono między ZSRR a Republikę Litewską.

Mapa województwa wilenskiego

Województwo wilenskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

Historia województwa wileńskiego

12 października 1920 roku zostało ogłoszone przez Polaków powstanie tzw. Litwy Środkowej ze stolicą w Wilnie w celu oderwania od Litwy terenów przekazanych jej 27 sierpnia 1920 roku przez bolszewików. 18 kwietnia 1922 roku Litwa Środkowa została przyłączona do Polski jako Ziemia Wileńska.

Ziemia Wileńska składała się z miasta Wilna oraz powiatów wileńskiego, oszmiańskiego, święciańskiego, trockiego i brasławskiego. Równocześnie do Ziemi Wileńskiej przyłączono powiaty dziśnieński, duniłowiczowski i wilejski z sąsiedniego województwo nowogródzkiego. Pomiędzy 1923 a 1924 rokiem powiaty wileński i trocki zostały połączone w powiat wileńsko-trocki. 1 stycznia 1926 roku powiat duniłowicki przekształcono w powiat postawski. Ziemia Wileńska była ostatnim obszarem II RP który otrzymał status województwa. Doszło do tego dopiero 20 stycznia 1926 roku, kiedy przekształcono ją w województwo wileńskie.

Ludność

Ziemia wileńska charakteryzowała się niskim rozwojem ekonomicznym, małą gęstością zaludnienia, dużym stopniem zniszczeń powojennych, nieurodzajnymi glebami i słabo rozwiniętą siecią komunikacyjna. Bardzo słabo był również rozwinięty przemysł koncentrujący się wokół głównego bogactwa, jakim było drewno. Były to ziemie zniszczone długim okresem zaboru rosyjskiego, I wojna światowa oraz wojna polsko-bolszewicka w 1920 r.

W 1921 r. województwo wileńskie liczyło l 005 565 osób, co dawało gęstość zaludnienia wynoszącą 34,5 mieszkańców na l km2. Zamieszkane było w większości przez Polaków (59,7%) i Białorusinów (22,7%) z niewielką domieszką Żydów, Litwinów, Rosjan i Karaimów. Co do stosunków wyznaniowych 62,5% było wyznania rzymskokatolickiego, 25,4% prawosławnego, 8,7% mojżeszowego, 3,4% przypada na inne wyznania.

Większość ziemi znajdowała się w rękach Polaków, choć trudno tu jednoznacznie stwierdzić czy byli to w przewadze Polacy etniczni, czy też Litwini związani z polską kulturą. Zasadnicza bowiem część właścicieli ziemskich na Wileńszyźnie wywodziła swoje korzenie z kniaziów bądź szlachty litewskiej i litewsko-ruskiej. Należeli do nich Czetwertyńscy, Druccy, Giedroyciowie, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Świrscy, Mirscy, Radziwiłłowie, Sapiehowie, Sołtanowie, Tyszkiewiczowie, Domeykowie, Jundziłłowie, Mineykowie, Montwiłlowie, Olechnowiczowie czy Tołłoczkowie. Do rodzin pochodzenia niemieckiego zaliczali się natomiast: Broel-Platerowie, Plater-Zyberkowie, Manteufflowie, Puttkamerowie, Romerowie czy Tyzenhauzowie. Korzenie włoskie posiadał ród Scipio del Campo, Munauzzich, Badenich, a tatarskie Oleszkiewiczów, Kryczyńskich, Półtorzyckich, Jakubowskich.

Wedlug
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej.
Województwo Wileńskie na obszarze Republiki Białorusi
DiG, Warszawa, 2007

Wiadomości:

Все о д.Балаи... > > >
Poszukuję osób o nazwisku Lentowicz. Mój dziadek mieszkał we wsi Buzyńszczyzna 2 km od Prozoroków, chodził tam do szkoły. Jego rodzice Franciszek i Franciszka Lentowicz (zd. Łowejko). Rodzicami Franciszki byli Antoni i Michalina Łowejko. Pozdrawiam... > > >


Wybierz Nazwisko Imię Nazwisko panieńskie Data urodzenia Miejsce urodzenia Imię ojca Imię matki Data śmierci
1 Szylka Jan 1901-05-30
2 Szylka Waclaw 1916-05-08 Schelberg 1943-04-22
3 Szylko Adam 1914-06-28
4 Szylko Adam 1915 Ruliszki Michał 1944-12-20
5 Szylko Adolf 1910-05-11 Koniudy Antoni
6 Szylko Albin 1945-04-16
7 Szylko Albin 1945-04-16
8 Szylko Bernard 1922
9 Szylko Bernard
10 Szylko Bolesław 1912-04-15 Firkowszczyzna Adam Elżbieta 1995-03-08
11 Szylko Bolesław 1920-05-02 Wincenty Rufina
12 Szylko Franciszek 1907-07-16 Sergiejewicze... > > >
swojcik@gmail.com

Wybierz Nazwisko Imię Nazwisko panieńskie Data urodzenia Miejsce urodzenia Imię ojca Imię matki Data śmierci
1 Trapuk Gerwazy 1909-07-22 Gliniszczyzna Piotr
2 Trapuk Gerwazy
POWRÓT... > > >
Witam
Poszukuję informacji na temat rodziny Trapuk: moja babcia Paulina Szylko z domu Trapuk,ur. w 1908 roku w Sorokach, córka Bogusława i Domiceli. Paulina Trapuk miała dwóch braci (są to nie potwierdzone informacje): Juliana (jego synowie to Lubomir i Paweł) i Bolesława (jego dzieci: Bolesław, Angelika, Romualda, Helena).
... > > >
Witam! Szukam wszelkich informacji na temat losu mieszkańców d. Zielonka Ошмянского powiatu Grodzieńskiego w okresie od momentu przystąpienia danych terenów do ZSRR do końca II wojny światowej. Moja babcia - Małyszko Tatiana (Тересса) Казимировна urodził się w tej wsi w 1939 roku. Swoje dzieciństwo pamięta отрывочно. Po wojnie znalazła się w domu dziecka. Kontaktu z rodziną nie miała.Rodziców nie pamięta. Z jej wspomnień można zrozumieć, że z pochodzenia jest polką (w domu rozmawialiśmy po polsku, pamięta rymowanek w języku polskim), pamięta jak chodzili do kościoła. Będę wdzięczna za wszelkie informacje... > > >
Mój tata nazywa się Witold Pobiarżyn syn Bronisława i Anny i pochodzi z Woropańszczyzny.To jest gdzieś blisko.... > > >
Witam mojego dziadka mama z domu Anna Sokołowska z domu Karłowicz .Pozdrawiam ... > > >
12.12.2017 в архиве г.Молодечно встречала фамилию Matul Adam проживающем в Шевелишках в земельных списках .Искала национальность своей бабушки Matul Walentyna 1908 г.р.
Wies Jackowczizna проживали Matul Anna, jgnacy, Silwestra.... > > >
Здравствуйте! Ищу любую информацию по поводу судьбы жителей д. Зеленка Ошмянского района Гродненской области в период с момента присоединения данных территорий к СССР до конца ВОВ. Моя бабушка - Малышко Татьяна (Тересса) Казимировна родилась в данной деревне в 1939 году. Свое детство она помнит отрывочно. После войны оказалась в детском доме. Связи с родственниками не имела.Родителей своих она не помнит. Из её воспоминаний можно понять, что по национальности она полька (дома разговаривали на польском, помнит детские стихи на польском), помнит как ходили в костел. Буду благодарна за любую информацию... > > >

Zdjęcia

Spas, osada

Spas, osada Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Michal Konarski

Dzierkowszczyzna, kolonia

Dzierkowszczyzna, kolonia Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Потапчик Юрий

Juncewicze, wieś

Juncewicze, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Наталья Крупская

Dubówka, wieś

Dubówka, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Марина

Dubówka, wieś

Dubówka, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Jarosław Nowicki

Naroty, wieś

Naroty, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Дмитрий Тихий

Gajówka, zaścianek

Gajówka, zaścianek Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Andrew Romanienko

Dzisna, miasto

Dzisna, miasto Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Mikołaj Hołubicki

Burniszki, zaścianek

Burniszki, zaścianek Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Alexander

Nazwiska dodane przez użytkowników

Павловцева Oleszki, wieś (powiat święciański)
Trot dodał(a) Wardzinski, Lisowski, Trot Troki, gmina miejska (powiat wileńsko-trocki)
Aleksandrowicz dodał(a) Потапчик Dzierkowszczyzna, kolonia (powiat dziśnieński)
Потапчик Dzierkowszczyzna, wieś (powiat dziśnieński)
Wiksman Pilwiszki, wieś (powiat wileńsko-trocki)
сушко dodał(a) Y S Wierecieje, wieś (powiat brasławski)
шаминко dodał(a) Y S Wierecieje, wieś (powiat brasławski)
Y S Wierecieje, wieś (powiat brasławski)
Grzelak Woropańszczyzna, wieś (powiat brasławski)