województwo nowogródzkie

Przynależność administracyjna

Po raz pierwszy jednostkę administracyjną o nazwie „województwo nowogródzkie" utworzono na terenach Wielkiego księstwa Litewskiego w 1501 r. Od nowego podziału administracyjnego w 1566 składało się z trzech powiatów: wołkowyskiego, słonimskiego i nowogródzkiego. W trakcie trzeciego rozbioru zostało wchłonięte przez Rosję i ulegało ciągłym przemianom administracyjnym. W 1843 dokonano ostatecznego podziału między gubernie: wileńską, grodzieńską i mińską. Podział ten dotrwał do 1919, kiedy to tereny Kresów Wschodnich zostały odzyskane przez II Rzeczpospolitą.

Podział administracyjny województwa nowogródzkiego II Rzeczypospolitej

Herb województwa nowogródzkiego 4 lutego 1921 sejm uchwalił ustawę o unormowaniu stanu prawno-politycznego na ziemiach przyłączonych do Rzeczypospolitej przez Traktat Ryski. Ustawa ta powoływała do życia nowe jednostki administracyjne na Ziemiach Wschodnich — województwa: nowogródzkie, poleskie i wołyńskie. Utworzone w ten sposób województwo nowogródzkie składało się z 11 powiatów. Jednak już w lipcu 1922 cztery północne powiaty: brasławski, duniłowicki (późniejszy postawski), dziśnieński i wileński, zostały przyłączone do nowo tworzonego województwa wileńskiego. Później granice województwa ulegały już niewielkim zmianom, najważniejszą z nich było wydzielenie w 1929 z powiatu lidzkiego nowego powiatu szczuczyńskiego.

Mapa województwa nowogródzkiego

Województwo nowogródzkie - powiaty i większe miasta i miasteczka

Według ostatniego przed II wojną podziału administracyjnego z l kwietnia 1932, województwo nowogródzkie dzieliło się na osiem powiatów: nowogródzki, lidzki, szczuczyński, słonimski, baranowicki, nieświeski, stołpecki, wołożyński i zajmowało obszar 22 966,2 km2 (co stanowiło ok. 6% ogólnej powierzchni II Rzeczpospolitej). Posiadało 87 gmin wiejskich. Na długości 170 km graniczyło od wschodu z ZSRR, od zachodu z województwem białostockim, od północy z wileńskim, a od południa z poleskim.

Miejscowości i ludność

Województwo nowogródzkie było jedynym w II Rzeczypospolitej, które nie posiadało żadnego miasta wydzielonego z powiatu, co świadczy o braku na tym terenie znaczniejszych ośrodków miejskich. Bardzo słabe zurbanizowanie tego województwa potwierdza istnienie tylko 10 miast niewydzielonych. Z większych miast należy wymienić: Lidę, Słonim, Nowogródek, Nieśwież, Kleck, Baranowicze, Lachowicze, Stolpce, Wołożyn.

Miasteczek było w województwie nowogródzkim siedemdziesiąt jeden. W skład gmin wiejskich województwa nowogródzkiego, oprócz miasteczek, wchodziły również: wsie, okolice szlacheckie, zaścianki, folwarki, kolonie, osady, osady fabryczne i młyńskie, leśniczówki, plebanie, stacje i przystanki kolejowe.

Województwo nowogródzkie należało do najmniej zaludnionych w Polsce, chociaż pod względem obszaru zajmowało 10 miejsce. Według danych drugiego spisu, mającego miejsce w 1931, województwo zamieszkiwało l 056 780 osób, czyli 3,3% ogółu ludności II Rzeczypospolitej.

Według:
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej: województwo nowogródzkie
Wydawnictwo DIG, Warszawa 2008

Wiadomości:

Доброй ночи!
Ищу информацию по Илье Семенюку.
Родился 2 авг 1918 деревня Малаховцы
Родители Константин и Мария.
Подскажите, пожалуйста, в каком направлении двигаться.
... > > >
Добрый день!
Интересует любая информация про

Мария Горбатовская (после замужества Бондарь).

родилась 9 май 1934 Мицкевичи, Брестская область, Беларусь
Дата скорее всего не точная, такую ей записали.
Интересуют родственники, родители и всё про неё в этой деревне.
Потом она переехала в город Барановичи и дальше информация известна.

дата смерти 23 ноя 2010
... > > >
Добрый день.
Где можно узнать о родившихся в 1943-1944гг. в Кайшовке?
Спасибо... > > >
Здравствуйте. Есть братская могила погибших Войнов ВОВ. Попрошу сестру чтоб заехала посмотрела вашу Фамилию.... > > >
Здравствуйте. Узнал много информации. Может поможете узнать информацию о ней, и её семье.
Войтешик (Вайтешик) Софья Иосифовна 1908-1912 год рождения. Деревня Головнинцы, Ляховичский район, Брестская область. Спасибо.... > > >
Добрый день!
Хотелось бы найти информацию о родственниках, живших в деревне Тростянка. Прадед Кречко Викентий Викентьевич(Wincenty Kreczko) 1909-1943 гг, прабабушка Пантус Валентина Людвиговна 1906 года рождения.... > > >
Witam Pana
wywodze sie z rodziny Holowczycow ze strony mamy. Prosze o kontakt
Holowczyce pochodza z Molczadzi, osada Lipin... > > >
Добрый день! Ищу родственников из деревни Секеричи (Сахалин) с фамилией Заяц. Мой дедушка - Заяц Владимир Алексеевич (1925-2000), бабушка - Заяц (дев. фам. - Лях) Людмила Петровна (1927-2005).

Также собираю любую информацию об истории деревени. Если у вас есть, поделитесь, пожалуйста

volni-zayats@tut.by... > > >
Где можно узнать в какой школе училась бабушка.Родилась в Колках в 1930 году.... > > >
Где можно узнать в какой школе училась бабушка.Родилась в Колках в 1930 году.... > > >