województwo nowogródzkie

Przynależność administracyjna

Po raz pierwszy jednostkę administracyjną o nazwie „województwo nowogródzkie" utworzono na terenach Wielkiego księstwa Litewskiego w 1501 r. Od nowego podziału administracyjnego w 1566 składało się z trzech powiatów: wołkowyskiego, słonimskiego i nowogródzkiego. W trakcie trzeciego rozbioru zostało wchłonięte przez Rosję i ulegało ciągłym przemianom administracyjnym. W 1843 dokonano ostatecznego podziału między gubernie: wileńską, grodzieńską i mińską. Podział ten dotrwał do 1919, kiedy to tereny Kresów Wschodnich zostały odzyskane przez II Rzeczpospolitą.

Podział administracyjny województwa nowogródzkiego II Rzeczypospolitej

Herb województwa nowogródzkiego 4 lutego 1921 sejm uchwalił ustawę o unormowaniu stanu prawno-politycznego na ziemiach przyłączonych do Rzeczypospolitej przez Traktat Ryski. Ustawa ta powoływała do życia nowe jednostki administracyjne na Ziemiach Wschodnich — województwa: nowogródzkie, poleskie i wołyńskie. Utworzone w ten sposób województwo nowogródzkie składało się z 11 powiatów. Jednak już w lipcu 1922 cztery północne powiaty: brasławski, duniłowicki (późniejszy postawski), dziśnieński i wileński, zostały przyłączone do nowo tworzonego województwa wileńskiego. Później granice województwa ulegały już niewielkim zmianom, najważniejszą z nich było wydzielenie w 1929 z powiatu lidzkiego nowego powiatu szczuczyńskiego.

Mapa województwa nowogródzkiego

Województwo nowogródzkie - powiaty i większe miasta i miasteczka

Według ostatniego przed II wojną podziału administracyjnego z l kwietnia 1932, województwo nowogródzkie dzieliło się na osiem powiatów: nowogródzki, lidzki, szczuczyński, słonimski, baranowicki, nieświeski, stołpecki, wołożyński i zajmowało obszar 22 966,2 km2 (co stanowiło ok. 6% ogólnej powierzchni II Rzeczpospolitej). Posiadało 87 gmin wiejskich. Na długości 170 km graniczyło od wschodu z ZSRR, od zachodu z województwem białostockim, od północy z wileńskim, a od południa z poleskim.

Miejscowości i ludność

Województwo nowogródzkie było jedynym w II Rzeczypospolitej, które nie posiadało żadnego miasta wydzielonego z powiatu, co świadczy o braku na tym terenie znaczniejszych ośrodków miejskich. Bardzo słabe zurbanizowanie tego województwa potwierdza istnienie tylko 10 miast niewydzielonych. Z większych miast należy wymienić: Lidę, Słonim, Nowogródek, Nieśwież, Kleck, Baranowicze, Lachowicze, Stolpce, Wołożyn.

Miasteczek było w województwie nowogródzkim siedemdziesiąt jeden. W skład gmin wiejskich województwa nowogródzkiego, oprócz miasteczek, wchodziły również: wsie, okolice szlacheckie, zaścianki, folwarki, kolonie, osady, osady fabryczne i młyńskie, leśniczówki, plebanie, stacje i przystanki kolejowe.

Województwo nowogródzkie należało do najmniej zaludnionych w Polsce, chociaż pod względem obszaru zajmowało 10 miejsce. Według danych drugiego spisu, mającego miejsce w 1931, województwo zamieszkiwało l 056 780 osób, czyli 3,3% ogółu ludności II Rzeczypospolitej.

Według:
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej: województwo nowogródzkie
Wydawnictwo DIG, Warszawa 2008

Wiadomości:

Моя бабушка родилась в д.Бочешники в 1928г. Войнилович Валентина Васильевна как мне узнать ее национальность? Свидетельство получила после войны 14.мая.1945г.... > > >
my name IS STANISLAW MOSIEJCZYK OF PERTH WESTERN AUSTRALIA MY FATHER JOSEF MOSIEJCZYK WAS BORN IN SAWEJKI OR VILLAGE CLOSE BY WHICH WAS POLAND THEN HE WAS BORN ON 21-02-1920.I AM LOOKING FOR ANY PAPER WORK OR DOCUMENTS OF HIS BIRTH OR BAPTISM TO SAY HE IS POLISH FOR I WANT TOO GET A POLISH PASSPORT BUT NEED TO HAVE THESE PAPER WORK ,JOSEF FATHERS NAME WAS GERASIM MOSIECZYK AND MOTHERS NAME WAS MARIA MOSIEJCZYK.IS THERE ANYONE STILL ALIVE IN THIS REGION WITH MY NAME ALIVE.PLEASE ASK AROUND AND THE PRIEST MIGHT KNOW, THANK YOU VERY MUCH. STANISLAW MOSIEJCZYK.... > > >
По Зараковцам непонятно. В списках населенных мест Новогрудского воеводства она есть, но по картам в это время зараковцы находились на территории БССР.
Ореховка впервые встречается в списках населенных мест Минской губернии БССР в 1924 году, как хутор (1 двор, 4 мужчины, 5 женщин, все белорусы). В списках 1909 года Орехвки еще нет. Вероятно, хутор появился в период с 1909 по 1915 год.... > > >
Добрый вечер

Подскажите, пожалуйста, информацию о д. Ореховка (Fw. Zapole) примерно в промежутке 1922-1928 гг.

Не нашла никаких подходящих данных об этом месте и даже месторасположение: на карте нашла, но на самом сейте ничего нет подходящего
В этой деревне родился мой дедушка: Голубович Фёдор Антонович
О нём нет никаких сведений

Ореховка находится рядом с д. Зараковцы (Zarakowo), гмина сельская Клецк

Большое спасибо за помощь... > > >
Прошу найти информацию про моих продедушку Грибовский Федор Титович и пробабушку Гоибовскую Александру Фоминичну, проживавшим в д. Зверовщина Борановичсеого р-на, а именно национальность и участие в выборах для сбора документов на подачу карты Поляка. Спасибо.... > > >
Привет,
меня зовут Артём Бойко,
мой дед Кирилл Бойко был братом Константина. Пожалуйста напиши мне свои контакты.

С уважением,
Артём... > > >
Narejko, Śliwińska
Poszukuje Przodków krewnych Antoni Narejko i jego pierwszej żony Maria Śliwińska. Mieszkający w Stołpcach. Jego pierwsza żona Maria Śliwińska zmarła na tyfus w Stołpcach. Następnie ponownie się ożenił. Zginął pomiędzy 42 a 44 rokiem zabity przez Niemców podczas wysiedleń. Jego rodzina córki i druga żona zostały wysiedlone do pracy w Niemczech. Jestem jego prawnukiem. Miał z pierwszą żoną, córkę Stanisławę urodzoną 27.01.1927 w Stołpcach to moja babcia.... > > >
День добрый!Хотела бы уточнить информацию о моем дедушке, Полойко Антон Петрович род.15.08.1989 г д.Чернихово. Интересует любая его принадлежность к Польше(был ли гражданином Польши,национальность,возможно по спискам избирателей по выборам в Сейм и Сенат Польши или по спискам призывников).... > > >
Witam Angeliko.Proszę powiedz nie szukajcie rodziny z Białorusi miejsce Кулени o nazwisku Аникей?Jeśli tak, to mój ojciec polak Аникей Bolesław Iwanowicz pochodzący z Кулени i jesteśmy jego dziećmi szukamy krewnych naszych Аникей Kazimierza,który wyjechał z Кулени żyć w Polsce w latach 1944-50.... > > >
Добрый день. Ответьте пожалуйста Навагрудскае ваяводства
Стаўпецкі павет гміна вясковая Засулле , вёска Дудки. К какому кастелу или церкви относилась веска Дудки где производились записи актов гражданского состояния населения? Для усталяванне і пацвярджэнне даты нараджэння, шлюбу, нациянальнасци и г.д.

... > > >

Zdjęcia

Klińce-Błotce, wieś

Klińce-Błotce, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Репина Елена Александровна

Łopuszno, folwark

Łopuszno, folwark Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Elena

Saska Lipka, wieś

Saska Lipka, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Maria Taśmińska

Tucza, wieś

Tucza, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Maria Taśmińska

Malewo, wieś

Malewo, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Maria Taśmińska

Nieśwież, miasto

Nieśwież, miasto Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Maria Taśmińska

Nowogródek, miasto

Nowogródek, miasto Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Hrudopol, folwark

Hrudopol, folwark Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Zołociejowo, wieś

Zołociejowo, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Nazwiska dodane przez użytkowników

Berk dodał(a) Oskierko Nieśwież, miasto (powiat nieświeski)
Jajoncykowska dodał(a) Oskierko Nieśwież, miasto (powiat nieświeski)
Berg dodał(a) Oskierko Nieśwież, miasto (powiat nieświeski)
Oskierko(a) , Askierko (a) dodał(a) Oskierko Nieśwież, miasto (powiat nieświeski)
Oskierko(a) , Askierko (a) dodał(a) Oskierko Nieśwież, miasto (powiat nieświeski)
Стрелковский dodał(a) Мисюля Babinicze, wieś (powiat słonimski)
Тихон dodał(a) Ігар Савоська Burduki, wieś (powiat wołożyński)
Bushejko dodał(a) Ігар Савоська Olchówka, wieś (powiat lidzki)
Kijenya dodał(a) Ігар Савоська Pudzin, wieś (powiat lidzki)