województwo poleskie

Historia

Międzywojenne województwo poleskie zajmowało zachodnią część krainy geograficznej zwanej Polesiem. W czasach historycznych Polesie było początkowo pod władzą książąt kijowskich, a po rozpadzie Rusi Kijowskiej rządzili nim różni dzielnicowi kniaziowie. Przechodząc z rąk do rąk, kraina ta została w końcu podbita przez Litwinów i na całe wieki weszła w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego. Na mocy przystąpienia Wielkiego Księstwa Litewskiego do Rzeczypospolitej, Polesie stało się jej nieodłączną częścią aż do rozbiorów, kiedy weszło do imperium rosyjskiego i tak już pozostało do odzyskania niepodległości w 1918r.

Herb województwa poleskiegoMiędzywojenne województwo poleskie zajmowało około 3/5 obszaru dawnego województwa brzesko-litewskiego utworzonego w 1569 ze stolicą w Brześciu Litewskim. Reszta składała się z części historycznego Wołynia oraz początkowo, z powiatów baranowickiego, nieświeskiego i stołpeckiego wcielonych następnie do województwa nowogródzkiego. W 1931 odłączono od województwa powiat sarneński i wcielono go do województwa wołyńskiego. W 1939 r. w skład województwa poleskiego wchodziło dziewięć powiatów: brzeski, drohiczyński, kobryński, kosowski, koszyrski, łuniniecki, piński, prużański i stoliński. Stolicą województwa był Brześć n/Bugiem.

Mapa województwa poleskiego

Województwo poleskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

17 września 1939 r. województwo przestało być częścią Rzeczypospolitej. Obecnie obłast brzeska Republiki Białoruś pokrywa się terytorialnie mniej więcej z obszarem województwa poleskiego, z wyjątkiem powiatu koszyrskiego, który znalazł się na terytorium Ukrainy i dodanego powiatu baranowickiego.

Ludność

Województwo poleskie było jednym z najsłabiej zindustrializowanych i zurbanizowanych województw przedwojennej Polski. Na 15 miast i 31 miasteczek tylko kilka spełniało faktycznie funkcje miejską (Brześć, Pińsk, Prużana, Kobryń, Stolin, Dawidgródek). Pozostałe były raczej osadami miejskimi lub dużymi wsiami.

Dane pochodzące z powszechnego spisu ludności przeprowadzonego we wrześniu 1921 r. podają, że ludność Polesia wynosiła wówczas 888 898 mieszkańców, co statystycznie stanowiło 20,8 mieszkańców na l km2. Spis przeprowadzony w grudniu 1931 r. wykazał, że województwo zamieszkiwało już 1 134 538 mieszkańców.

Spis z roku 1921 podaje, że województwo poleskie według narodowości składa się z 24,3% Polaków, 17,8% Rusinów, 10,4% Żydów oraz 42,5% Białorusinów z nieznaczącym procentowo dodatkiem ludności pochodzenia niemieckiego i litewskiego. (Przypuszcza się, że informacje dotyczące procentu ludności polskiej nie są dokładne i prawdopodobnie zostały zawyżone).

Historia osadnictwa polskiego na ziemi poleskiej sięga czasów królowej Bony, która w byłym księstwie pińskim i kobryńskim prowadziła osadnictwo szlachty, głównie mazowieckiej i wielkopolskiej. Od tego też czasu datują się wpływy kultury polskiej, a jednocześnie wpływ katolicyzmu. Spolonizowała się również szlachta litewska i litewsko-ruska. Wywodzili się z niej Czartoryscy, Czetwertyńscy, Druccy-Lubeccy, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Radziwiłłowie czy Sapiehowie. Z Polesia pochodzili Kościuszko i Traugutt, minister skarbu książę Drucki-Lubecki, senator Roman Skirmuntt, rektor Uniwersytetu Wileńskiego Józef Twardowski, pisarze Eliza Orzeszkowa, Władysław Syrokomla, Józef Ignacy Kraszewski, Maria Rodziewiczówna i wielu innych.

Od 1919 r. rozpoczął się kolejny etap umacniania polskości na terenie Polesia. Służyły temu między innymi akcje kolonizacyjne. Koloniści przybywali najczęściej z województw łódzkiego, kieleckiego, krakowskiego, rzadziej ze Śląska i Wielkopolski.

Według
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczpospolitej:
województwo poleskie na obszarze Republiki Białoruś,
Warszawa 2000, Oficyna Wydawnicza GRAKO Łódź

Wiadomości:

Помогите узнать что-нибудь о моей бабушке.... > > >
Помогите найти данные моего деда
... > > >
Помогите найти информацию о прадеде-Абрамчук Денис Степанович...приблизительно 17 года рождения... > > >
Помогите узнать информацию о прабабушке...Макаревич Вера Яковлена, приблизительно 23год рождения.Спасибо ... > > >
Уважаемый Axel, большое спасибо за информацию.... > > >
Могу подсказать где искать сведения о избирателях.... > > >
Добрый день, хочу узнать голосовали ли в Сейм и Сенат Польши моя бабушка и прабабушка. Возможно получится найти других родственников, братьев Гичко Анастасии Ефимовны. К сожалению имен их не знаю. спасибо... > > >
Можно ли узнать судьбу брата бабушки, ушел искать правду в Восточную Беларусь и пропал без вести. Садовский Андрей Петрович, проживал д.Великая Гать, гмина сельская Святая Воля, Коссовский повет, Полесское воеводство.... > > >
Добрый день, происхожу от рода Гореглядов и Дединых, мой дед Горегляд Валентин Александрович родился в деревне вылазы, его родители Горегляд Александр Александрович и Горегляд Евгения, бабушка Горегляд (Дедина)Антонина Лаврентьевна, родилась на ж.д. станции Люща, ее родители Дедин Лаврений Наумович и Дедина Каролина Феликсовна. Активно интересуюсь своими корнями, составляю генеалогическое древо. ... > > >
Да Сп. Дз. Ціхага.
Скажыце, к.л., ці захаваліся абодва помнікі дойлідства, што на вашых здымках, па сёняшні дзень? Пад адным фота пазначана 1936, а чаму выява ў колеры?
У.П.
... > > >

Zdjęcia

Remel, wieś

Remel, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Дмитрий Тихий

Pinkowicze, wieś

Pinkowicze, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Дмитрий Тихий

Czernie I, wieś

Czernie I, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Уладзімір Гваздзецкі

Brześć nad Bugiem, miasto

Brześć nad Bugiem, miasto Z albumu z archiwalnymi zdjęciami JACEK SZYMAŃSKI

Lubaszewo, wieś

Lubaszewo, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Leokadia Zysk

Rokitnica, wieś

Rokitnica, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Капкина Людмила

Czarnawczyce, wieś

Czarnawczyce, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Капкина Людмила

Zawierszany, wieś

Zawierszany, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Капкина Людмила

Widomla, wieś

Widomla, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Капкина Людмила

Nazwiska dodane przez użytkowników

Палойка Hancewicze, miasteczko (powiat łuniniecki)
Петрашкевич dodał(a) Ольга Буйницкая Woronie, wieś (powiat łuniniecki)
Мороз dodał(a) Ольга Буйницкая Woronie, wieś (powiat łuniniecki)
Козуля dodał(a) Ольга Буйницкая Woronie, wieś (powiat łuniniecki)
Арсенович dodał(a) Ольга Буйницкая Terebieżów, wieś (powiat łuniniecki)
Арсенович dodał(a) Ольга Буйницкая Woronie, wieś (powiat łuniniecki)
Шульга dodał(a) Ольга Буйницкая Woronie, wieś (powiat łuniniecki)
Кирдей dodał(a) Ольга Буйницкая Woronie, wieś (powiat łuniniecki)
Alena, Vaitkevich Laskowo, wieś (powiat kobryński)
Alena, Vaitkevich Mazury, wieś (powiat kobryński)
Alena, Vaitkevich Bereza, wieś (powiat kobryński)
Alena, Vaitkevich Dubowa, wieś (powiat kobryński)
Вакульчик Zakletenie, wieś (powiat drohiczyński)

Przynależność administracyjna