województwo poleskie

Przynależność administracyjna

Historia

Międzywojenne województwo poleskie zajmowało zachodnią część krainy geograficznej zwanej Polesiem. W czasach historycznych Polesie było początkowo pod władzą książąt kijowskich, a po rozpadzie Rusi Kijowskiej rządzili nim różni dzielnicowi kniaziowie. Przechodząc z rąk do rąk, kraina ta została w końcu podbita przez Litwinów i na całe wieki weszła w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego. Na mocy przystąpienia Wielkiego Księstwa Litewskiego do Rzeczypospolitej, Polesie stało się jej nieodłączną częścią aż do rozbiorów, kiedy weszło do imperium rosyjskiego i tak już pozostało do odzyskania niepodległości w 1918r.

Herb województwa poleskiegoMiędzywojenne województwo poleskie zajmowało około 3/5 obszaru dawnego województwa brzesko-litewskiego utworzonego w 1569 ze stolicą w Brześciu Litewskim. Reszta składała się z części historycznego Wołynia oraz początkowo, z powiatów baranowickiego, nieświeskiego i stołpeckiego wcielonych następnie do województwa nowogródzkiego. W 1931 odłączono od województwa powiat sarneński i wcielono go do województwa wołyńskiego. W 1939 r. w skład województwa poleskiego wchodziło dziewięć powiatów: brzeski, drohiczyński, kobryński, kosowski, koszyrski, łuniniecki, piński, prużański i stoliński. Stolicą województwa był Brześć n/Bugiem.

Mapa województwa poleskiego

Województwo poleskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

17 września 1939 r. województwo przestało być częścią Rzeczypospolitej. Obecnie obłast brzeska Republiki Białoruś pokrywa się terytorialnie mniej więcej z obszarem województwa poleskiego, z wyjątkiem powiatu koszyrskiego, który znalazł się na terytorium Ukrainy i dodanego powiatu baranowickiego.

Ludność

Województwo poleskie było jednym z najsłabiej zindustrializowanych i zurbanizowanych województw przedwojennej Polski. Na 15 miast i 31 miasteczek tylko kilka spełniało faktycznie funkcje miejską (Brześć, Pińsk, Prużana, Kobryń, Stolin, Dawidgródek). Pozostałe były raczej osadami miejskimi lub dużymi wsiami.

Dane pochodzące z powszechnego spisu ludności przeprowadzonego we wrześniu 1921 r. podają, że ludność Polesia wynosiła wówczas 888 898 mieszkańców, co statystycznie stanowiło 20,8 mieszkańców na l km2. Spis przeprowadzony w grudniu 1931 r. wykazał, że województwo zamieszkiwało już 1 134 538 mieszkańców.

Spis z roku 1921 podaje, że województwo poleskie według narodowości składa się z 24,3% Polaków, 17,8% Rusinów, 10,4% Żydów oraz 42,5% Białorusinów z nieznaczącym procentowo dodatkiem ludności pochodzenia niemieckiego i litewskiego. (Przypuszcza się, że informacje dotyczące procentu ludności polskiej nie są dokładne i prawdopodobnie zostały zawyżone).

Historia osadnictwa polskiego na ziemi poleskiej sięga czasów królowej Bony, która w byłym księstwie pińskim i kobryńskim prowadziła osadnictwo szlachty, głównie mazowieckiej i wielkopolskiej. Od tego też czasu datują się wpływy kultury polskiej, a jednocześnie wpływ katolicyzmu. Spolonizowała się również szlachta litewska i litewsko-ruska. Wywodzili się z niej Czartoryscy, Czetwertyńscy, Druccy-Lubeccy, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Radziwiłłowie czy Sapiehowie. Z Polesia pochodzili Kościuszko i Traugutt, minister skarbu książę Drucki-Lubecki, senator Roman Skirmuntt, rektor Uniwersytetu Wileńskiego Józef Twardowski, pisarze Eliza Orzeszkowa, Władysław Syrokomla, Józef Ignacy Kraszewski, Maria Rodziewiczówna i wielu innych.

Od 1919 r. rozpoczął się kolejny etap umacniania polskości na terenie Polesia. Służyły temu między innymi akcje kolonizacyjne. Koloniści przybywali najczęściej z województw łódzkiego, kieleckiego, krakowskiego, rzadziej ze Śląska i Wielkopolski.

Według
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczpospolitej:
województwo poleskie na obszarze Republiki Białoruś,
Warszawa 2000, Oficyna Wydawnicza GRAKO Łódź

Wiadomości:

- Родак Моисей Иванович - 1839 г.р.,
- Родак Василий Моисеевич, сын - 1888 г.р.,
- Родак Юстыния Григорьевна, жена - 1888 г.р.,
- Родак Иван Васильевич, внук - 1903 г.р.
+379297934646 - конт. тел... > > >
Вячеслав здравствуй ! А ты с какого рода Кравчуков ?
В Лосинцах были:
- Кравчук Алексей Тимофеевич,
- Кравчук Николай Тимофеевич,
- Кравчук Макарий Тимофеевич,
- Кравчук Гордей Тимофеевич.
конт тел. +375297934646 ... > > >
Валентина,здравствуй.Я, Николай, сын Станислава,твоего отца брата, проживаю в г. Бресте.Твой отец приходил с моим отцом в гости к нам в г.Пинске.Это было примерно в 1985-86 году.С 1993 года мы проживаем в г. Бресте. Бабушка и дедушка похоронены на кладбище в д. Чемерин. Мои координаты: тел.дом. 8-0162-55-00-79; моб. тел. велком:8-044-7-97-74-26; мтс:8-029-2-27-74-26. ... > > >
Ks. Kazimierz PALLULON, ur. 1793, kapł. 1818, 1820-1829 Geraniony, 1829-1859 Janów; fundator kościoła, „osobisty przyjaciel cara” Mikołaja I, otrzymał od niego w darze obraz św. Katarzyny... > > >

• 1829-1858x – proboszcz ks. Kazimierz PALLULON
Wspomagał: 1830-1832 – ks. Bonawentura Pietrowicz (a) , 1830-1831 – ks. Mariusz Paszkiewicz (w), 1831-1832 – ks. Adrian Paszkiewicz (w) , 1848-1849 – o. Dominik Zaspicz OP (w) , 1852 – ks. Jan Gajkiewus , 1855-1858 – ks. Wiktor Wojnicz (w), 1855-1856 – ks. Modest Krzyżanowski (w), x1857-1858x – ks. Tomasz Szymański (w).
W 1832 r. represje popowstaniowe, m.in. od 1843 r. zabranie majątków kościelnych na skarb pań-stwa. W 1842-1848 r. budowa nowej świątyni (22,5 x 12,5 m), z fundacji proboszcza. W 1852 r. konsekracja świątyni przez bp. Żylińskiego.
W 1853 r. na terenie parafii, oprócz miasteczka Janów, znajdowały się miejscowości: Mohil... > > >
Здравствуйте, хочу узнать хоть какую-то информацию о своих родственниках: Жиличе Василии Даниловиче 18.01.1948г
Жиличе Данииле Ивановиче
Гузик Марии Кондратьевне
Кроме имен и фамилий больше ничего не знаю, может кто-то поможет мне найти какую-нибудь информацию о них или подскажет где ее можно найти. Может кто-то знает их или их родственников отзовитесь пожалуйста, я бы очень хотела наладить контакт со своими родными... > > >
Я ищу родственников со стороны бабушки, по материнской линии.
Бабушка уже очень старенькая и, к сожалению, не помнит девичью мамину фамилия. А я знаю только ее фамилию по мужу (моему прадеду). Прадеда с прабабушкой звали Родак Василий Моисеевич и Ирина Давидовна, поженились они в Дрогическом районе где-то между 1928 и 1932 годами (бабушка родилась в селе Заставье в 1938 году), жили в деревне Симоновичи.

К сожалению, девичью фамилию пробабшки и их, с прадедушкой, года рождения не знаю.
... > > >
Хочу узнать о своем прадеде Кравчук Тимофее Прохоровиче проживающем в д.Лосинцы.... > > >
У нас нет, но, вероятно, они есть в ЗАГСе Лунинецкого райисполкома (г.Лунинец, ул.Красная, 50)
Электронный адрес: zags-lun@brest.by... > > >
Добрый день,есть ли у вас похозяйственные книги Лунинца за 1944-1954 года для определения состава семьи и национальности... > > >

Zdjęcia

Chodorki, wieś

Chodorki, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Sviglo Roman

Żabinka, miasteczko

Żabinka, miasteczko Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Сергей Гацук

Zielonkowszczyzna, folwark

Zielonkowszczyzna, folwark Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Сергей Гацук

Hruszowa, folwark

Hruszowa, folwark Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Дмитрий Тихий

Lubiszczyce, wieś

Lubiszczyce, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Елена Пшенникова (Волкова)

Jeremicze, wieś

Jeremicze, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Рой Юрий Вячеславович

Zadworce Stare, wieś

Zadworce Stare, wieś Z albumu ze współczesnymi zdjęciami Сергей Вавринюк

Różana, miasto

Różana, miasto Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Kosicze Wielkie, wieś

Kosicze Wielkie, wieś Z albumu z archiwalnymi zdjęciami Ўладзімір Губко

Nazwiska dodane przez użytkowników

Kusznerewicz dodał(a) Хоружко Botowo, wieś (powiat łuniniecki)
Horuszko dodał(a) Харужко Botowo, wieś (powiat łuniniecki)
Horuzko Botowo, wieś (powiat łuniniecki)
Horuzko Pińsk, miasto (powiat piński)
Свигло Chodorki, wieś (powiat kosowski)
Celoch Daniłowo, wieś (powiat piński)
Sokhanko dodał(a) Пшенникова Елена (Волкова) Lubiszczyce, wieś (powiat kosowski)
Bahur dodał(a) Пшенникова Елена (Волкова) Lubiszczyce, wieś (powiat kosowski)
Makar dodał(a) Пшенникова Елена (Волкова) Lubiszczyce, wieś (powiat kosowski)
Juszczuk dodał(a) Kuczma Wierzcholesie, wieś (powiat kobryński)
Kuczma Woronie, wieś (powiat łuniniecki)