Магілёўская губерня

Адміністрацыйная прыналежнасць

Гісторыя

Герб Магілёўскай губерні Магілёўская губерня Расійскай Імперыі існавала ў 1772-1919. Адміністрацыйным цэнтрам з’яўляўся горад Магілёў. Губерня была ўтворана пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай ў 1772. Уключала Аршанскую, Магілёўскую, Мсціслаўскую і Рагачоўскую правінцыі. У 1777 губерня была падзелена на 12 паветаў: Аршанскі, Бабінавіцкі, Беліцкі, Клімавіцкі, Копыскі, Магілёўскі, Мсціслаўскі, Рагачоўскі, Сенненскі, Старабыхаўскі, Чавускі і Чэрыкаўскі. У 1778 перайменавана ў Магілёўскае намесніцтва, якое ў 1796 было скасавана, а паветы ўвайшлі ў склад Беларускай губерні з цэнтрам у Віцебску.

Адміністрацыйны падзел Магілёўскай губерні на пачатку ХХ ст.

Межы паветаў Магілёўскай губерні, пачатак ХХ ст.

Магілёўская губерня адноўлена ў 1802 у складзе ранейшых 12 паветаў, падзеленых на 39 станаў і 147 валасцей. Межавала на захадзе з Мінскай губерняй, на усходзе – з Смаленскай, на поўдні – з Чарнігаўскай, на поўначы – з Віцебскай губерняй. У 1840 Бабінавіцкі павет быў скасаваны і далучаны да Аршанскага, у 1852 Беліцкі павет перайменаваны ў Гомельскі павет, Старабыхаўскі ў Быхаўскі. У 1861 Копыскі павет быў скасаваны, а яго тэрыторыя падзелена паміж паветамі Сенненскім, Аршанскім і новаствораным Горацкім, да якога таксама была далучана частка Аршанскага павета. З верасня 1917 Магілёўская губерня ў складзе Заходняй вобласці, уваходзіла ў склад БНР, абвешчанай у сакавіку 1918, са студзеня 1919 у БССР, з лютага ў РСФСР. 11.7.1919 Магілёўская губерня скасавана, 9 яе паветаў увайшлі ў Гомельскую губерню, Мсціслаўскі павет перададзены Смаленскай, а Сенненскі - Віцебскай губерні.

Насельніцтва Магілёўскай губерні

У 1865 годдзе царскім указам 37,7 тыс дробнай беларускай шляхты Магілёўскай губерні, т.зв. адзінадворцаў былі далучаны да сялянскага саслоўя. Былая шляхта дзялілася на 2 групы: усходнюю, у якую ў асноўным уваходзіла праваслаўная шляхта (19,5 тыс праваслаўных і 6 тыс католікаў, якія сяліліся над Сожжу), і заходнюю, каталіцкую (10,5 тыс католікаў і 1,7 тыс праваслаўных, якія сяліліся над ракой Друць).

Паводле перапісу 1897 насельніцтва Магілёўскай губерні складала 1 686 700 тысяч чалавек. Паводле саслоўнага падзелу: дваран 27,7 тысяч, духавенства 6,4 тысяч, купцоў 3,5 тысяч, мяшчан 291,8 тысяч, сялян 1351,5 тысячы. Паводле веравызнання: праваслаўных - 1402,2 тысяч, старавераў - 23,3 тысяч, католікаў - 50,1 тысяч, пратэстантаў - 6,9 тысяч, іудзеяў - 203,9 тысяч, мусульман - 184 чалавек. Пісьменнага насельніцтва ў Магілёўскай губерні 16,9%, у гарадах 45%. У 1884 годдзе 2 гімназіі, 2 прагімназіі, земляробчае і рамеснае вучылішчы ў Горках, чыгуначнае ў Гомелі.

Губерня ўваходзіла ў Магілёўскую праваслаўную і Магілёўскую каталіцкую епархіі. У канцы 19 стагоддзя налічвалася 804 праваслаўнай царквы, 6 мужчынскіх і 5 жаночых манастыроў, 30 касцёлаў, 2 лютэранскія кірхі, 29 адзінаверскіх цэркваў і стараверскіх малітоўных дамоў, 340 сінагог і яўрэйскіх малітоўных дамоў.

Па тэрыторыі Магілёўскай губерні ў канцы 19 стагоддзя праходзілі чыгункі Маскоўска-Брэсцкая, Лібава-Роменская, Арлоўска-Віцебская, Гомельска-Бранская, пераважалі вінакурныя заводы, сяляне займаліся саматужнымі промысламі.

Паведамленні:

Хочу узнать по подробнее о деревне слобода. Так как моя бабушка Рябушко Антонина Фадеевна 01.01.1932г рождения. Во время войны с фашисткой Германией, была вывезена на её территорию, возможно получится найти каких нибудь родственников! Да и мне самому хотелось бы побывать в этих местах. Можете мочь мне какой ни будь информацией! С Уважением Алексей.... > > >
Ищу данные о моем прадедушке Алексеенко Илья Афанасьевич1880 годаМоя бабушка Алексеенко Прасковья Ильинична родилась 20августа 1902 год в Турске .Не могу найти данных лете матери... > > >
Так же мне интересны фамилии Толстенков ,Чернявский,черненко из Палок или округи Быховского района... > > >
Здравствуйте. Разыскиваю любую информацию связанную с моим дедом Зайцевым Трофимом Ивановичем, 1890 года рождения. До 1941 года, написано в архивной справке Национального архива Республики Беларусь, был председателем Неймотского (почему то на сайте деревня написана Немойта, может это разные деревни Неймота и Немойта ???) сельского совета Сенненского района. В годы ВОВ возглавлял одну из подпольных партийных организаций д. Неймота, был арестован фашистами и судьба его неизвестна. Буду благодарен за любую информацию.( мой электр.адрес che32a@mail.ru )... > > >
Андрей, об этом (о крепостных) мне рассказала мамина сестра Лилия (она ещё жива, в Белгороде). Она живо интересовалась и вообще у неё даже теперь изумительная память. В детстве от дедов-родителей слышала. Можно ли приехать в Забелье, посмотреть те места? Во время войны мама помогала партизанам(была связной, переводчиком, да и сама добывала информацию), был у вас такой Заслонов, если память не изменяет. Вот его отряду она помогала. Где там ближайшие гостиницы? Проинформируйте. Только сейчас прочитал Ваше письмо. До этого (сразу же) был ответ из администрации и я сдуру успокоился им. Спасибо.... > > >
романькова афанасия харитоновна... > > >
девичья фамилия Афанасии Фаритоновны - Романькова... > > >
Interesują mnie informacje na temat rodziny Tyszków... > > >
Необходимо знать историю хутора... > > >
Разыскиваю информацию к какому приходу в 1900 году относилась деревня Борисовка Шумячского района... > > >

Фотаздымкі

Старая Белица, сяло

Старая Белица, сяло З альбому з архіўнымі здымкамі Ирина Голухина

Шарыпы, сяло

Шарыпы, сяло З альбому з архіўнымі здымкамі Ирина Голухина

Головенчицы, сяло

Головенчицы, сяло З альбому з архіўнымі здымкамі Ирина Голухина

Хильковичи, вёска

Хильковичи, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Лидия Скляренко (Кучерова)

Чавусы, горад

Чавусы, горад З альбому з архіўнымі здымкамі Ўладзімір Губко

Козелье, вёска

Козелье, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Ўладзімір Губко

Гомель, горад

Гомель, горад З альбому з архіўнымі здымкамі Ўладзімір Губко

Слабодка, вёска

Слабодка, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Ўладзімір Губко

Огородня Кузьминичская, сяло

Огородня Кузьминичская, сяло З альбому з архіўнымі здымкамі Ирина Голухина

Прозвішчы, зарэгістраваныя ўдзельнікамі

Бокша дадаў(ла) Бокша Старожище, маёнтак (Сенненскі павет)
Бокша Старожище, маёнтак (Сенненскі павет)
Сивакова дадаў(ла) Дмитрий Пискунов Грудичин, хутар (Быхаўскі павет)
Пискунов Грудичин, хутар (Быхаўскі павет)
Свiрэйка дадаў(ла) Екатерина Третьяк Вялікая Машчаніца, вёска (Магілёўскі павет)
Новікава Шмаки, вёска (Быхаўскі павет)
Калоша Космыничи, вёска (Мсціслаўскі павет)
Калоша Космыничи, аколіца (Мсціслаўскі павет)
Иванов дадаў(ла) Купчёнок Гродяки, вёска (Аршанскі павет)