Гісторыя
Мінская губерня існавала ў 1793-1921 гадах. Цэнтр губерні - горад Мінск. Утворана 23.4.1793 пасля 2-га падзелу Рэчы Паспалітай. Займала тэрыторыю Менскага і часткова Навагрудскага і Берасцейскага ваяводстваў ВКЛ. З 3.5.1795 да 1796 складала асобнае Мінскае намесніцтва. Напачатку губерня складалася з 13 паветаў: Бабруйскі, Барысаўскі, Вілейскі, Давыд-Гарадоцкі, Дзісенскі, Докшыцкі, Ігуменскі, Мазырскі, Мінскі, Нясвіжскі, Пастаўскі, Пінскі, Слуцкі. У лістападзе 1796 далучаны Рэчыцкі павет, скасаваны Давыд-Гарадоцкі, Докшыцкі, Нясвіжскі, Пастаўскі паветы. У снежні 1842 з Гродзенскай губерні далучаны Навагрудскі павет, у Віленскую губерню перададзены Вілейскі і Дзісенскі паветы. З таго часу і да 1919 года Мінская губерня адміністрацыйна дзялілася на паветы: Бабруйскі,
Барысаўскі,
Ігуменскі,
Мазырскі,
Мінскі,
Навагрудскі,
Пінскі,
Рэчыцкі,
Слуцкі.
З 7.11.1917 Мінская губерня ў складзе Заходняй вобласці, з 03.1918 у складзе БНР, з 1.1.1919 у БССР, з 2.2.1919 у Літбеле. У 1919-20 гадах утвораны Баранавіцкі і Нясвіжскі паветы, Рэчыцкі, Мазырскі і часткі Бабруйскага, Барысаўскага і Ігуменскага паветаў далучаны да Гомельскай губерні. З ліпеня 1920 у БССР. 18.3.1921, калі частка тэрыторыі губерні, акрамя Бабруйскага, Барысаўскага, Ігуменскага, Мазырскага, Мінскага і Слуцкага паветаў, адышла ў склад Польшчы, губерня перастала існаваць.
Насельніцтва Мінскай губерні
У 1845 у Мінскай губерні 9 гарадоў (1 губернскі і 8 павятовых), 2 заштатныя гарады, 116 мястэчак, 2983 сялы, 15 121 вёска, 2162 засценкі і ваколіцы. Паводле перапісу 1897 насельніцтва губерні складала 2 147 600 чалавек. Паводле нацыянальнага складу беларусаў - 76,04%, габрэяў - 15,9%, рускіх - 3,91%, палякаў - 3,01%; паводле веравызнання праваслаўных - 72,56%, іудзеяў - 16,06%, католікаў - 10,15%, старавераў - 0,74%, пратэстантаў - 0,27%, мусульман - 0,21%; па саслоўях: дваран - 3,64%, святароў - 0,26%, купцоў - 0,16%, мяшчан - 23,6%, сялян - 71,8%; пісьменныя складалі 17,8% насельніцтва, у гарадах - 45,2%. У 1893 было 860 цэркваў, 67 касцёлаў, 6 пратэстанцкіх устаноў (кірхі, зборы, малітоўныя дамы), 9 мячэцяў, 36 сінагог, 420 яўрэйскіх малітоўных дамоў.
Асноўныя заняткі насельніцтва: земляробства, жывёлагадоўля, рыбалоўства, пчалярства, лясныя, саматужныя і адыходныя промыслы. У 1892 працавала 320 прадпрыемстваў, з іх 138 вінакурняў, 23 бровара, 14 медаварняў, 36 мукамольняў, 7 маслабойняў, 3 суконныя фабрыкі; у 1890-х былі 24 конезаводы; у 1908 дзейнічала 215 вінакурняў, 16 бровараў, 445 фабрык і заводаў.
Па тэрыторыі губерні праходзілі чыгункі: Лібава-Роменская, Маскоўска-Брэсцкая, Брэст-Бранск, Вільна-Роўна, Баранавічы-Беласток, Балагое-Ваўкавыск.
Паведамленні
в метриках Липничской церкви (1896-1917 гг) есть Филипп Яковлевич Ольховик, проживающий в застенке Липники Либаво-роменской жд (значит приезжие?на строительство жд?) и жена его Мария Иустиновна. в 1913 году у них родился сын Владимир ... > > >
добрый день! в метриках Липничской церкви за 1896-1917 гг (НИАБ) встречается отец Александр Борисович Линник и жена его Агафия - из Церебут (Теребут)... > > >
А почему нету рожденных в 1899 году (Кайданово - церковь и Койдановский православный приход Покрова Пресвятой Богородицы) не подскажите? ... > > >
Poszukuję danych dziadków mojej żony Haliny z Łobockich. Jej ojciec Jerzy urodził się w Nowogródku 25 kwietnia 1913 z ojca Władysława i Eugenii z Korszunów i został ochrzczony jako Grigorij albo Georgij w parafii Sobór w Nowogródku w obrządku prawosławnym (Nr. księgi 61 rok 2013). Wkrótce jego rodzice zmarli. Nie wiem niczego o jego ojcu oprócz imienia Władysław, a ważne dla nas byłoby skąd pochodził (możliwe że z Prus Wschodnich albo z Ukrainy). ... > > >
Ищу точные даты рождения Мицкевич Михаил Александрович 1906,и Стома Ольга Петровна 1910 г. р. Родились и жили в деревне Николаевщина (Миколаевщина)... > > >
Здравствуйте. Я обращалась в НИАБ , но мне ответили, что о моем прадедушке сведений нет.Прадед и прабабушка родились и жили в деревне Николаевщина. Мне нужно узнать точные даты рождения. Как мне это сделать? ... > > >
Уважаемая Марина! Откуда сведения о том, что метрические книги Одаховской (Адаховской) церкви хранятся в ГИМ (Москва). Меня это очень обрадовало, есть шанс найти своих предков и уточнить некоторые даты. Речь идет о Государственном историческом музее? Я правильно Вас поняла? Большое спасибо за подсказку! С уважением Галина Апанович.... > > >
Еще, уважаемая Марина, сообщаю Вам, что в течении последнего года ведутся очистительные и поисковые работы на старой части кладбища д.Залюбичи Крошинского с/с. Захоронения 19-20 вв. Надгробия и надписи хорошо сохранились, там много уникальных памятников. Персоны : Бобко, Голос, Драгуны, Решки и др. Работы ведутся эпизодически силами Крошинского с/с, родными и волонтёрами. Последний субботник состоялся 2 мая 2026. Нам не хватает участников. Е... > > >
Я ищу сведения о Бобко Викентии Францевиче (1853/54-1914), родом из д.Залюбичи. Он служил кучером у помещика (то ли у Завадского, то ли у Пржигодского).... > > >
2026-05-21 Krzysztof Flakowski Заборье, вёска (Барысаўскі павет)