Гродзенская губерня

Гісторыя

Герб Гродзенскай губерні Гродзенская губерня існавала ў 1801-1921. Адміністрацыйны цэнтр - горад Гродна. Тэрыторыі, якія займала губерня былі далучаны да Расійскай імперыі ў выніку 3-га падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год). Пачаткова былі ўтвораны Слонімскае і Віленскае губерні (намесніцтвы), якія ў 1797 годзе былі аб’яднаныя ў Літоўскую губерню. У 1801 яна была падзелена на Віленскую губерню і Слонімскую, перайменаваную 28.8.1802 у Гродзенскую. Да 1840 на тэрыторыі губерні дзейнічаў Статут ВКЛ 1588. У 1843 годзе Навагрудскі павет быў перададзены Мінскай губерні, Лідскі - Віленскай губерні. Ад 1843 і да 1921 года Гродзенская губерня ўключала 8 паветаў: Беластоцкі (далучаны ў 1843 са скасаванай Беластоцкай вобласці), Бельскі (далучаны ў 1843 са скасаванай Беластоцкай вобласці), Брэсцкі, Ваўкавыскі, Гродзенскі, Кобрынскі, Пружанскі, Сакольскі (Саколкаўскі) (далучаны ў 1843 са скасаванай Беластоцкай вобласці), Слонімскі.

Адміністрацыйны падзел Гродзенскай губерні на пачатку ХХ ст.

Межы паветаў Гродзенскай губерні, пачатак ХХ ст.

У 1893 у губерні 39 станаў, 185 валасцей, 9 павятовых і 16 заштатных гарадоў, 62 мястэчкі. Паводле Рыжскага мірнага дагавора 1921 года землі Гродзенскай губерні перададзены Польшчы. Былыя Беластоцкі, Бельскі, Ваўкавыскі, Гродзенскі, Саколкаўскі паветы ўвайшлі ў Беластоцкае ваяводства, Брэсцкі, Кобрынскі, Пружанскі - у Палескае ваяводства, а Слонімскі павет - у Навагрудскае ваяводства.

Насельніцтва Гродзенскай губерні

Насельніцтва губерні ў 1811 складала 300 тыс. жыхароў, У 1834 - 751,7 тыс., у 1891 - 1509,7 тыс., 1897 - 1617,8 тыс. чалавек. Паводле нацыянальнага складу ў 1897 беларусаў - 44%, украінцаў - 22,6%, палякаў - 10,1%, габрэяў - 17,4%; паводле веравызнання: праваслаўных - 827 724, католікаў - 384 696, іудзеяў - 281 303, пратэстантаў - 13 067, магаметан - 3238; па саслоўях: дваран патомных - 10 977, святароў - 2959, купцоў - 2875, мяшчан - 389 249, сялян - 940 856. У 1891 працавала 1167 навучальных устаноў, у т.л. 6 павятовых вучылішчаў.

У 1891 на тэрыторыі Гродзенскай губерні дзейнічала 4 праваслаўных манастыры, 490 цэркваў, 2 каталіцкія кляштары, 92 касцёлы, 7 пратэстанцкіх цэркваў, 6 малітоўных дамоў, 57 сінагог і 316 яўрэйскіх малітоўных дамоў, 3 магаметанскія мячэці.

Гродзенская губерня мела аграрны характар, пасля сялянскай рэформы 1861 сялянам тут належала 42,4% зямель. Прамысловасць развівалася з пачатку 19 стагоддзя са з'яўленнем суконных фабрык (у 1815 - 9, у 1843 - 59). У 1891 працавалі 3022 дробныя мукамольныя, тытунёвыя, гарбарныя, воўнаткацкія, дрэваапрацоўчыя і іншыя прадпрыемствы, у т.л. больш як 140 суконных фабрык (найбольшыя ў Ружанах і Ваўкавыску), 150 цагельных заводаў і 57 піваварняў. У 1889 праведзена 59 кірмашоў (найбуйнешыя ў Зэльве і Свіслачы).

Па тэрыторыі губерні праходзілі пабудаваныя ў 2-й палове 19 стагоддзя чыгункі: Пецярбургска-Варшаўская, Беластоцка-Баранавіцкая, Брэст-Бранская, Брэст-Граеўская, Брэст-Маскоўская.

Паведамленні:

Здравствуйте, ищу сведения о прадедушке Тишко Константин Лукьянович 1901 г.р. и прабабушке Тишко (до замужества Гижевская) Анна Константиновна 1907 г.р.
Родом из деревни Деречин или Александрия
Знаю что прадедушку в Войну призвали в польскую армию, там он был санитаром
В государственном архиве Гродненской области о них нет никаких сведений о том что они проживали на территории Польши до 1939 года
Может кто подскажет куда можно обратится еще? ... > > >
Mój prapradziadek Wincenty Sipowicz i jego ojciec Piotr Sipowicz pochodzą z tej wsi. Może znajdzie się ktoś z Sipowiczów?... > > >
Мой прапрадед Викентий Сипович и его отец Пётр Сипович родом из этой деревни. Может откликнется кто-нибудь из Сиповичей? ... > > >
Вышлите пожалуйста :
- название прихода (приходов), к которому относилась деревня Дубичи в начале ХХ века;
- имя владельца и название имения, к которому принадлежала местность в середине XIX века.

Спасибо!... > > >
Здравствуйте! Хотела бы узнать про деда,его жене и их родственниках. Кузьмин(ч) Гордей Петрович родился примерно в 1870г, его жена- Кузьмина(ч) Ульяна Григорьевна 1873г.р. приехали из Гродненской губернии Брестлитовского уезда д.Ставы.... > > >
Стефан Халецки родился в 1904 году в Левшово - погиб в Италии в 1944 году (Армия Андерса), похоронен на военном кладбище в Лоретто. Возможно кто-то его еще ищет...... > > >
К сожалению я никогда не слышала такой фамилии в данной местности. Все летние каникулы проводила в Горбачах и округе. Может фамилия была изменена по каким-то причинам?... > > >
Mój dziadek Julian Nowicki pochodził z Mironima i miał dwóch synów Edwarda i Ryszarda. Szukam korzeni, krewnych..... > > >
Возможно в этой деревне до сих пор проживают родственники Степана Халецкого (Stefan Chalecki), пропавшего без вести во время войны.
... > > >
Моя прабабушка проживала в деревне Третьяки . можно ли узнать её родственников... > > >

Фотаздымкі

Лакно, вёска

Лакно, вёска З альбому здымкаў з сучаснымі відамі Алексей Теребей

Чэрні I, вёска

Чэрні I, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Уладзімір Гваздзецкі

Орля, вёска

Орля, вёска З альбому здымкаў з сучаснымі відамі Міхаіл Штахіра

Агароднікі, вёска

Агароднікі, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Міхаіл Штахіра

Мельнікі, вёска

Мельнікі, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Міхаіл Штахіра

Ставы, вёска

Ставы, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Міхаіл Штахіра

Орля, вёска

Орля, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Міхаіл Штахіра

Сіўкі, вёска

Сіўкі, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Міхаіл Штахіра

Засімы, вёска

Засімы, вёска З альбому з архіўнымі здымкамі Грунтович Юрий

Прозвішчы, зарэгістраваныя ўдзельнікамі

Солтан Бушнева, вёска (Гродзенскі павет)
Валах Бялавічы, вёска (Слонімскі павет)
Церабей Лакно, вёска (Гродзенскі павет)
Алена Вайткевiч Мазуры, вёска (Кобрынскі павет)
Алена Вайткевiч Бяроза, вёска (Кобрынскі павет)

Адміністрацыйная прыналежнасць