Гродзенская губерня

Адміністрацыйная прыналежнасць

Гісторыя

Герб Гродзенскай губерні Гродзенская губерня існавала ў 1801-1921. Адміністрацыйны цэнтр - горад Гродна. Тэрыторыі, якія займала губерня былі далучаны да Расійскай імперыі ў выніку 3-га падзелу Рэчы Паспалітай (1795 год). Пачаткова былі ўтвораны Слонімскае і Віленскае губерні (намесніцтвы), якія ў 1797 годзе былі аб’яднаныя ў Літоўскую губерню. У 1801 яна была падзелена на Віленскую губерню і Слонімскую, перайменаваную 28.8.1802 у Гродзенскую. Да 1840 на тэрыторыі губерні дзейнічаў Статут ВКЛ 1588. У 1843 годзе Навагрудскі павет быў перададзены Мінскай губерні, Лідскі - Віленскай губерні. Ад 1843 і да 1921 года Гродзенская губерня ўключала 8 паветаў: Беластоцкі (далучаны ў 1843 са скасаванай Беластоцкай вобласці), Бельскі (далучаны ў 1843 са скасаванай Беластоцкай вобласці), Брэсцкі, Ваўкавыскі, Гродзенскі, Кобрынскі, Пружанскі, Сакольскі (Саколкаўскі) (далучаны ў 1843 са скасаванай Беластоцкай вобласці), Слонімскі.

Адміністрацыйны падзел Гродзенскай губерні на пачатку ХХ ст.

Межы паветаў Гродзенскай губерні, пачатак ХХ ст.

У 1893 у губерні 39 станаў, 185 валасцей, 9 павятовых і 16 заштатных гарадоў, 62 мястэчкі. Паводле Рыжскага мірнага дагавора 1921 года землі Гродзенскай губерні перададзены Польшчы. Былыя Беластоцкі, Бельскі, Ваўкавыскі, Гродзенскі, Саколкаўскі паветы ўвайшлі ў Беластоцкае ваяводства, Брэсцкі, Кобрынскі, Пружанскі - у Палескае ваяводства, а Слонімскі павет - у Навагрудскае ваяводства.

Насельніцтва Гродзенскай губерні

Насельніцтва губерні ў 1811 складала 300 тыс. жыхароў, У 1834 - 751,7 тыс., у 1891 - 1509,7 тыс., 1897 - 1617,8 тыс. чалавек. Паводле нацыянальнага складу ў 1897 беларусаў - 44%, украінцаў - 22,6%, палякаў - 10,1%, габрэяў - 17,4%; паводле веравызнання: праваслаўных - 827 724, католікаў - 384 696, іудзеяў - 281 303, пратэстантаў - 13 067, магаметан - 3238; па саслоўях: дваран патомных - 10 977, святароў - 2959, купцоў - 2875, мяшчан - 389 249, сялян - 940 856. У 1891 працавала 1167 навучальных устаноў, у т.л. 6 павятовых вучылішчаў.

У 1891 на тэрыторыі Гродзенскай губерні дзейнічала 4 праваслаўных манастыры, 490 цэркваў, 2 каталіцкія кляштары, 92 касцёлы, 7 пратэстанцкіх цэркваў, 6 малітоўных дамоў, 57 сінагог і 316 яўрэйскіх малітоўных дамоў, 3 магаметанскія мячэці.

Гродзенская губерня мела аграрны характар, пасля сялянскай рэформы 1861 сялянам тут належала 42,4% зямель. Прамысловасць развівалася з пачатку 19 стагоддзя са з'яўленнем суконных фабрык (у 1815 - 9, у 1843 - 59). У 1891 працавалі 3022 дробныя мукамольныя, тытунёвыя, гарбарныя, воўнаткацкія, дрэваапрацоўчыя і іншыя прадпрыемствы, у т.л. больш як 140 суконных фабрык (найбольшыя ў Ружанах і Ваўкавыску), 150 цагельных заводаў і 57 піваварняў. У 1889 праведзена 59 кірмашоў (найбуйнешыя ў Зэльве і Свіслачы).

Па тэрыторыі губерні праходзілі пабудаваныя ў 2-й палове 19 стагоддзя чыгункі: Пецярбургска-Варшаўская, Беластоцка-Баранавіцкая, Брэст-Бранская, Брэст-Граеўская, Брэст-Маскоўская.

Паведамленні:

Witam! Powiedz mi, czy masz jakieś informacje na temat Biryckich, którzy mieszkali w tej wiosce przed 1917 rokiem?

Mój pradziadek Birycki Iwan Iwanow wraz z rodziną uciekł na Syberię w 1917. Była z nim żona Eudokia, dzieci Efrosinja, Dmitrija, Ustinja i Uljana.

Z dokumentów mamy tylko legitymację uchodźcy, wypełnioną błędami. Szukam wszelkich informacji, które pomogą wyjaśnić daty i miejsce zapytania do archiwów.

Здравствуйте! Подскажите, есть ли у вас информация о Бирицких, живших в этой деревне до 1917 года?

Мой прадед Бирицкий Иван Иванов с семьей бежал в Сибирь в 1917. С ним была жена Евдокия, дети Ефросинья, Дмитрий, Устинья и Ульян.

Из документов у ... > > >
Ищу родственников Карпович из д. Большие Воробьевичи. Рада отклику также с фамилией Швед из этой же местности... > > >
Дорогая Марина, моим двукратным прадедом была Ульяна Лобач, дочь Хомы Лобач и Анастазии. Она родилась в 1882 году в Липинках, а в 1808 году вышла замуж в приходе Харсы. После этого она переехала в Долгоброды с мужем Николаем Баем. Вы можете связаться со мной по адресу pawel7zych@gmail.com.... > > >
Добрый день. Ищу информацию о моей бабушке Гирстун (Цынен девичья фамилия) Мария Валерьяновна 07.01.1921 года рождения д. Норица Дуниловический р-н, Полоцкая обл. на тот момент. ... > > >
Здравствуйте! Хотелось бы узнать о своих корнях, все умерли, может быть через через ваш сайт что-то получится. Мать родилась в местечке Бытень в 1934 году 21 декабря. Девичья фамилия Емельянчик, отец Иосиф, мать Мария. В 1942 году отец матери был расстрелян немцами. Буду благодарна, если по таким незначительным данным можно что-то узнать.... > > >
Ищу данные рождении в католическом приходе д. Деречин Ольги и Зинаиды Ивановны Бригадир. В Гродненских архивах с 1920 по 1940 годы... > > >
Niestety nie widzę tutaj wiadomości. Dziękuję za odpowiedź. Napisałem na e-mail... > > >
Szukam informacji o Matusewiczach uniatach z Molczadzi... > > >
I'm looking information about Bazyluk family that was buried in village Tokary, archangel Michaels church.
I would appreciate any information.
... > > >
Здравствуйте, прошу вас сообщить мне данные о национальной принадлежности и составе семьи отца моей матери (мой дедушка Григорий Грицук)Мороз Марии Григорьевны (Грицук) 14.01.1941 года рождения, место рождения д. Броды Пружанского р-на, Брестской обл.На дату 1946 года или ,если таковой нет, то на самую раннюю перепись населения того района. Спасибо.... > > >